English version available here.

Does dim byd gwell na mynd am dro ar ddiwrnod oer a ffres yn y gaeaf. Gan ddibynnu ar y tywydd wrth gwrs, gall fod yn adeg tlws iawn o'r flwyddyn, ac mae’n wastad yn braf mynd allan i fwynhau’r awyr iach.

Mae hefyd yn adeg gwych i wylio bywyd gwyllt. Er bod ymwelwyr yr haf, megis y pâl, y wennol a’r gog, wedi ffoi i wledydd cynhesach, mae llawer o adar mudol eraill wedi cyrraedd yn eu lle. Mae miloedd o adar yn mudo i Gymru bob blwyddyn i ddianc rhag gaeafau garw Sgandinafia a’r Arctig, ac yn ffodus i ni, maent yn arwain at olygfeydd anhygoel o fywyd gwyllt. Cymerwch gip ar yr hyn sydd i’w weld o gwmpas Cymru y gaeaf yma.

 Bydd hi'n adeg prysur i’r arfordiroedd a’r aberoedd dros y misoedd nesaf. Bydd miloedd o hwyaid, gwyddau ac adar hirgoes yn heidio i fwydo ar y tiroedd bwydo cyfoethog. Mae RSPB Ynys-hir, ar lannau prydferth aber afon Dyfi, yn lle gwych i weld heidiau swnllyd o adar gwyllt, fel chwiwellod, corhwyaid, hwyaid llydanbig, a hwyaid yr eithin. Mae llawer o’r hwyaid hyn yn dod i Gymru o Sgandinafia a gogledd Ewrop, ac maent yn dod yn un fflyd gan fod toreth o fwyd a lloches ar gael ar yr aber. Gellir gweld nifer dda yn y warchodfa hon, ac mae eu plu trawiadol yn werth eu gweld.

Gallwch hefyd weld adar mudol y gaeaf ar y morlynnoedd a’r gwelyau cyrs yn RSPB Conwy, lle mae hwyaid llygad-aur a hwyaid pengoch o Rwsia yn ymuno â'r hwyaid lleol i fwydo ar y morlynnoedd. Mae digonedd o adar gwyllt i'w gweld yn RSPB Cors Ddyga hefyd, yn ogystal â heidiau o gornchwiglod yn nythu. Eleni, roedd 71 yn nythu ar y warchodfa, felly dyma’r safleoedd nythu mwyaf a phwysicaf i gornchwiglod ar Ynys Môn. Mae siawns dda y gwelwch chi foda’r gwerni sy’n nythu ar y warchodfa hefyd. Mae gweld yr adar hyn yn hedfan yn rhwydd dros y warchodfa wrth iddynt ddefnyddio eu llygaid craff i weld ysglyfaeth yn olygfa odidog.

Yn RSPB Ynys Lawd, mae’r cytrefi prysur o adar y môr wedi hen ddiflannu o’r clogwyni uchel. Ond mae heidiau o frain coesgoch yno yn bwydo ar y tir amaethyddol o gwmpas. Mae eu campau awyrol unigryw yn olygfa wych, wrth iddynt blymio a throelli yn yr awyr.

Mae RSPB Llyn Efyrnwy yn y canolbarth yn lle da i weld cochion dan adain, socanod eira a phincod y mynydd yn bwydo yn y coed. Mae’r adar hyn hefyd yn mudo o Sgandinafia, ac mae siawns go dda y gwelwch chi nhw hefyd mewn gerddi a pharciau ledled y wlad, felly cofiwch chwilio amdanynt pan fyddwch chi'n mynd am dro.

I gloi, un o’r golygfeydd mwyaf trawiadol a gawn gan fywyd gwyllt yng Nghymru yw heidiau anferthol o ddrudwy. Mae’r ddrudwen yn aderyn tua’r un faint â mwyalchen, gyda phlu tywyll, sgleiniog. Wrth iddi nosi, maent yn hel mewn heidiau enfawr i berfformio triciau awyrol trawiadol cyn noswylio. Pam maent yn gwneud hyn? Mae llawer o resymau posib, o amddiffyn eu hunain rhag adar ysglyfaethus neu i gyfnewid gwybodaeth a chadw’n gynnes. Ond, nid yw’n glir sut maent yn llwyddo i symud mewn cytgord mor dynn. Yr hyn wyddon ni yw bod eu symudiadau’n creu patrymau prydferth yn yr awyr, a dyma un o’r golygfeydd mwyaf rhyfeddol allwch chi eu gweld. RSPB Gwlyptiroedd Casnewydd yw un o'r llefydd gorau yn y wlad i weld hyn, ac mae heidiau i’w cael yn RSPB Conwy hefyd. Mae’n werth mynd draw i un o'r gwarchodfeydd i weld yr olygfa anhygoel.

Beth yw eich hoff olygfa chi o fywyd gwyllt yn y gaeaf? Rhowch wybod i ni isod!

Anonymous