English version available here

Yn dilyn y niferoedd enfawr a gymerodd rhan y llynedd, roedden ni’n realistig iawn o ran ein disgwyliadau ar gyfer digwyddiad Gwylio Adar yr Ardd eleni. Wedi’r cyfan, ddiwedd mis Ionawr 2021, roedd Cymru yn y cyfnod clo - a gellir dychmygu bod llawer o gyfranogwr wedi gweld y digwyddiad Gwylio Adar fel gweithgaredd delfrydol oherwydd eu bod dan do. Felly, fe wnaethom edrych yn ôl at 2020 er mwyn cymharu â’r nifer a gymherodd ran eleni– ac rydyn ni’n falch o ddweud bod Cymru wedi gwneud sioe dda iawn ohoni!

Cymru’n cadw at natur

Ers dechrau pandemig Covid-19, rydyn ni wedi gweld cynifer o bobl yn myfyrio ar gyflymder arafach eu bywyd newydd drwy edrych drwy’r ffenestr a chofleidio’r natur sydd ar garreg eu drws. Yn wir, mae da ym mhob drwg. Mae bron fel pe bai’r cyfnod anodd hwn wedi rhoi cyfle i bobl ystyried yr hyn sydd gan natur i’w gynnig iddyn nhw. Ar ôl yr ymchwydd disgwyliedig a ddaeth yn sgil y cyfnod clo, mae’n ymddangos bod llawer wedi dal ati ac wedi parhau i fod yn bencampwyr natur bob dydd yng Nghymru.

Gwelsom 36,269 o bobl wych yn dychwelyd 21,368 o arolygon ym mhrosiect gwyddoniaeth dinasyddion mwyaf Cymru – sy’n fwy o lawer na 2020, a oedd ychydig dros 24,000 o bobl. Mae’r brwdfrydedd parhaus rydyn ni wedi’i weld dros y ddwy flynedd diwethaf wedi bod yn amlwg iawn yn y cyfranogiad eleni, ac rydyn ni mor ddiolchgar i bob un ohonoch chi a gymerodd ran. Mae pob arolwg yn hanfodol ar gyfer rhoi darlun clir o’r sefyllfa i ni, fel y gallwn ganfod pa rywogaethau sy’n gwneud yn dda, a pha rhai a allai fod angen mwy o’n cymorth.

Felly – beth mae’r canlyniadau’n ei ddangos i ni?

O ran canlyniadau, roedd deg uchaf Cymru unwaith eto’n debyg iawn i’r flwyddyn flaenorol, gyda rhai mân newidiadau. Unwaith eto, daeth aderyn y to allan i’r brig - gyda'r drudwen yn ail a’r titw tomos poblogaidd yn drydedd eto eleni. Hedfanodd y nico i fyny dau le i fod yn wythfed, ac aeth y robin goch i lawr un lle i’r seithfed safle.

Os byddwch chi’n bwrw eich meddwl yn ôl i’r llynedd, byddwch chi’n cofio mai’r robin goch a’r aderyn du oedd yr unig ddau aderyn a welodd cynnydd yn eu niferoedd. Wel, ynghyd â’r bioden, nhw oedd yr unig rai i beidio â gweld cynnydd eto eleni, gyda’r saith rhywogaeth arall yn cynyddu yn eu niferoedd. Y nico a wnaeth y cynnydd mwyaf trawiadol – gan wneud cynnydd o 17.3% yn y nifer a ddaeth i’n gerddi eleni!

 

Rhywogaeth

 

 

Safle

Cymedr 2022

% mewn Gerddi

Cymedr 2021

Safle yn 2021

% mewn gerddi yn 2021

% Newid

Newid o ran safle

% Newid mewn gerddi

Aderyn y to

1

6.69

79.1

6.39

1

76.1

4.6

0

3.9

Drudwy

2

3.63

45.5

3.38

2

42.1

7.4

0

8.2

Titw tomos las

3

3.55

78.8

3.35

3

75.0

5.8

0

5.1

Aderyn du

4

2.30

87.0

2.57

4

89.2

-10.6

0

-2.5

Titw mawr

5

1.75

56.3

1.75

5

55.1

0.0

0

2.2

Ji-binc

6

1.71

43.4

1.62

7

40.5

5.6

1

7.1

Robin goch

7

1.64

86.0

1.71

6

86.7

-4.3

-1

-0.8

Nico

8

1.49

29.2

1.34

10

24.9

11.5

2

17.3

Pioden

9

1.39

59.7

1.36

8

60.2

2.1

-1

-0.9

Ysguthan

10

1.37

55.2

1.27

12

52.6

8.2

2

5.0

 

Edrych ymlaen

Ein gobaith yw y gallwn barhau i gasglu cymaint o gefnogaeth ag â gawsom yn ystod y flwyddyn ddiwethaf – gan symud ymlaen ar ôl Covid (gobeithio) tuag at adferiad gwyrdd a fydd yn golygu ein bod ni’n rhoi byd natur wrth galon pob agwedd wahanol ar y ffordd y mae Cymru fel gwlad yn gweithredu – boed hynny o ran ein hamgylchedd, ein hiechyd neu ein heconomi. Wedi’r cyfan, mae eleni’n flwyddyn hollbwysig i natur a hinsawdd Cymru, wrth i Lywodraeth Cymru gyflwyno deddfwriaeth newydd drwy’r Bil Amaethyddiaeth.

Rydyn ni’n credu’n gryf bod Gwylio Adar yr Ardd yn borth i fyd natur anhygoel i lawer o bobl, ac rydyn ni’n edrych ymlaen yn arw at glywed eich straeon yn y flwyddyn i ddod wrth i ni i gyd geisio gwneud ein rhan i achub adar Cymru.

I weld yr holl ganlyniadau Gwylio Adar yr Ardd 2022, ewch i: rspb.org.uk/gwylioadar

Anonymous